مسجد جامع بروجرد

مسجد جامع بروجرد با معماری خاص خود، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین و قدیمی‌ترین مساجد ایران شناخته می‌شود. این مسجد که ترکیبی از معماری ساسانی و اسلامی را در خود جای داده، یادآور تاریخ و تمدن کهن ایران بوده و امروزه به یکی از زیباترین جاهای دیدنی لرستان تبدیل شده است. در ادامه مقاله همراه ما باشید تا شما را با تاریخچه و معماری این بنای تاریخی آشنا کنیم.

تاریخچه مسجد جامع بروجرد

مسجد جامع بروجرد، یکی از آثار تاریخی و مهم این شهر است که قدمت آن به قرون اولیه هجری قمری برمی‌گردد. این مسجد بر روی ویرانه‌های یک آتشکده ساسانی ساخته شده و پس از ورود اسلام به ایران، به یکی از مکان‌های مذهبی مهم تبدیل شد. تاریخ ساخت آن به دوره حکومت ابودلف در غرب ایران، میان سال‌های ۱۵۰ تا ۲۲۶ هجری قمری بازمی‌گردد.

در طول قرن‌ها، این مسجد چندین بار مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته است، به‌ویژه در دوره‌های سلجوقیان، صفویان و قاجاریان. کتیبه‌ها و شواهد تاریخی مختلف نشان می‌دهند که این مسجد در دوره‌های مختلف، به ویژه در دوران سلجوقیان، به یکی از مراکز مذهبی و فرهنگی مهم تبدیل شد.

در بازسازی‌های مختلف، آثار ارزشمندی کشف شده است که به شفاف‌سازی تاریخ ساخت و مرمت این بنای تاریخی کمک کرده است. به‌عنوان مثال، سکه‌های نقره‌ای که در شبستان غربی یافت شدند، به احتمال زیاد به دوره‌های مختلف تاریخ ساخت مسجد اشاره دارند. همچنین در طول دوره‌های مختلف تاریخی، بخش‌هایی به مسجد افزوده شد؛ از جمله ایوان و مناره‌ها که در دوران قاجاریه توسط تقی‌خان رازانی به گنبدخانه افزوده شدند.

در حال حاضر، مسجد جامع بروجرد با داشتن معماری منحصر به فرد و تاریخچه‌ای غنی، یکی از جاذبه‌های گردشگری مهم استان لرستان به شمار می‌آید و همچنان به عنوان یک نماد فرهنگی و مذهبی در این منطقه باقی مانده است.

این مسجد علاوه بر ویژگی‌های معماری خاص، باستان‌شناسان را نیز به خود جذب کرده است. لایه‌های مختلفی از معماری در عمق گنبدخانه کشف شده است که نشان می‌دهند در طول قرن‌ها تغییرات زیادی در ساختار آن رخ داده است. در برخی از کاوش‌ها، سکه‌هایی از قرن‌های مختلف کشف شده‌اند که تاییدی بر ادامه فعالیت‌های ساخت و ساز در این مکان در طول تاریخ است.

مسجد جامع بروجرد کجاست؟

مسجد جامع بروجرد در میدان جعفری، خیابان جعفری و در کوچه شهید دلیران واقع شده است. شما می‌توانید به راحتی با استفاده از اتوبوس و تاکسی به این مکان دسترسی داشته باشید. لوکیشن زیر در گوگل مپ به شما در مسیریابی کمک می‌کند.

لوکیشن در بلد

معماری مسجد جامع بروجرد

مسجد جامع بروجرد یکی از شاهکارهای برجسته معماری اسلامی ایران است که ترکیبی از ویژگی‌های معماری اسلامی و باستانی ایران را در خود دارد. این مسجد در ابتدا به عنوان آتشکده‌ای بزرگ ساخته شد و بعدها به مسجد تبدیل شد. گنبدخانه آن که در ضلع جنوبی قرار دارد، از قدیمی‌ترین بخش‌های این بنا به شمار می‌آید و با معماری چهارطاقی‌های دوران ساسانی شباهت دارد.

در مرکز مسجد، ایوانی بزرگ و گنبدی عظیم قرار دارد که به زیبایی فضای مسجد را تکمیل کرده است. فضای داخلی مسجد با دو درب شرقی و غربی به صحن اصلی باز می‌شود و در ضلع شمالی نیز شبستانی با ارتفاع کمتر از دیگر بخش‌ها قرار دارد که در تابستان هوای خنکی به وجود می‌آورد.

معماری این مسجد با توجه به تعمیرات و الحاقات دوره‌های مختلف تاریخی نظیر سلجوقیان، تیموریان، صفویان و قاجاریان، از ویژگی‌های متفاوتی برخوردار است. در دوران سلجوقی، تزئینات آجری به مسجد افزوده شد که هنوز هم در دیوارهای گنبدخانه و بالای محراب قابل مشاهده است.

همچنین کتیبه‌ای آجری به خط کوفی که در آن زمان باقی‌مانده است، نشان‌دهنده تاریخ ساخت و زیبایی‌های طراحی معماری این مسجد است. در کنار این تزئینات، در دوران قاجار دو گلدسته به ایوان جنوبی افزوده شد که نمای خاصی به مسجد بخشیده است.

منبر چوبی مسجد جامع بروجرد نیز یکی از جاذبه‌های منحصر به فرد آن است. این منبر با نه پله و حکاکی‌های زیبای روی آن، مربوط به سال 1068 هجری قمری است و در ایوان میانی مسجد قرار دارد. منبر به اعتقاد مردم محلی با سفر حضرت حسن مجتبی به بروجرد و سخنرانی ایشان ارتباط دارد، اگرچه تاریخ ساخت منبر این موضوع را تایید نمی‌کند. این منبر با طراحی دقیق و حکاکی‌های ویژه، در نوع خود از جاذبه‌های تاریخی مسجد به شمار می‌رود.

مسجد جامع بروجرد با ویژگی‌های معماری بی‌نظیر خود، در گذر زمان تحت تعمیرات و بازسازی‌های مختلف قرار گرفته است. در اثر جنگ ایران و عراق، بمباران‌های هوایی و زلزله‌های متعدد، این مسجد آسیب‌های زیادی دیده است. به ویژه در زلزله سال ۱۳۸۵ که یکی از گلدسته‌های مسجد فرو ریخت. با این حال، مرمت‌ها و بازسازی‌های انجام شده در طول زمان، موجب حفظ این بنا و بازسازی زیبایی‌های آن شده است.

جاذبه های دیدنی اطراف مسجد جامع بروجرد

مسجد جامع بروجرد علاوه بر زیبایی‌های خود، در اطرافش نیز جاذبه‌های تاریخی و طبیعی زیادی وجود دارد که می‌تواند بازدیدکنندگان را مجذوب خود کند. برخی از جاذبه‌های اطراف مسجد عبارتند از:

• دریاچه کیو
• بازار بروجرد
• قلعه فلک الافلاک
• آب انبار تاریخی بروجرد
• پل شکسته خرم آباد

نکات بازدید از مسجد جامع بروجرد

• مسجد جامع بروجرد، مانند سایر مکان‌های مذهبی ایران، نیاز به پوشش مناسب دارد. به خصوص برای خانم‌ها که باید از پوشش کامل استفاده کنند.
• این مسجد تاریخی یک اثر تاریخی ارزشمند است، بنابراین هنگام بازدید از آن باید به محیط و بنا احترام بگذارید. از دست زدن به بناها، خراب کردن تزئینات یا ایجاد صداهای بلند خودداری کنید.
• بهتر است برای بازدید از این مسجد، روزهای غیرتعطیل و ساعات صبحگاهی را انتخاب کنید تا از شلوغی خودداری کرده و از فضای آرام و تاریخی مسجد بهره‌مند شوید.
• بهترین فصل برای بازدید از مسجد جامع بروجرد و همچنین شهر بروجرد، بهار و پاییز است. در این دو فصل، شرایط آب و هوایی معتدل و مطلوب بوده و باعث می‌شود بازدید از این اثر تاریخی بسیار لذت‌بخش‌تر باشد.

سخن پایانی

مسجد جامع بروجرد با ترکیب معماری اسلامی و باستانی، به‌ویژه چهارطاقی‌های ساسانی، نمونه‌ای عالی از تلفیق هنرهای مختلف ایرانی است. با توجه به تاریخچه‌ی غنی این مسجد و ویژگی‌های معماری آن، بازدید از این مکان فرصتی برای درک عمیق‌تر از گذشته‌های پرفراز و نشیب کشورمان است. از اینکه تا انتهای مقاله همراه گردشی تاپ بودید، سپاسگزاریم.

سوالات متداول