صدای کاغذ در خیابان؛ تصویری از صندوقهای پستی در دوران پهلوی

در دوران پهلوی اول و دوم، با گسترش شهرنشینی و نوسازی زیرساختهای کشور، نظام پستی ایران نیز دچار تحولی چشمگیر شد. یکی از نشانههای این تحول، نصب و استفاده از صندوقهای پست شهری بود که در خیابانها، مقابل ادارات، و در مراکز پررفتوآمد قرار میگرفتند. این صندوقها در ابتدا از جنس فلز سنگین و به رنگ قرمز یا نارنجی بودند و اغلب با نشان شیر و خورشید (در دوره پهلوی اول) یا آرم رسمی اداره پست (در دوره پهلوی دوم) تزئین میشدند.
نصب آنها بخشی از سیاست دولت برای مدرنسازی ارتباطات و خدمات شهری بود تا مردم بتوانند بدون مراجعه به ادارات پست، نامههای خود را ارسال کنند. در دهههای ۱۳۳۰ تا ۱۳۵۰ خورشیدی، صندوقهای پست به نمادی آشنا در چهره شهرهای ایران تبدیل شدند. در تهران، اصفهان، شیراز و تبریز، خیابانهای اصلی با این صندوقها تجهیز شدند و مأموران پست در ساعات مشخصی نامهها را جمعآوری میکردند.
طراحی و جایگذاری منظم صندوقها، بخشی از نظم و زیبایی شهری آن دوران محسوب میشد و نشانگر تلاش حکومت پهلوی برای هماهنگی با الگوهای خدمات عمومی غربی بود. هرچند با گذر زمان و تغییر ساختار پستی، بسیاری از آن صندوقها از میان رفتند، اما هنوز در حافظه جمعی مردم، صندوق پست فلزی یادآور دورانی از ارتباطات کاغذی و زندگی آرام شهری است.
در ادامه تصویری بسیار قدیمی از این صندوقها را میبینید که به تفکیک نوع بسته پستی، در خیابانها نصب شدهاند. امیدواریم که از دیدن این تصویر در گردشی تاپ لذت ببرید.




