عروسی برای یک درخت؛ آیینی که شیراز هنوز فراموشش نکرده است

در شیراز، شهری که عطر بهارنارنج بخشی از هویت آن است، طبیعت فقط پسزمینه زندگی نیست؛ عضوی زنده از آن بهشمار میآید. یکی از جالبترین نمادهای این نگاه، مراسم عروسی بهارنارنج است؛ آیینی قدیمی که هنوز هم در بعضی محلهها و خانههای قدیمی شیراز برگزار میشود و پیوند عمیق انسان با طبیعت را به شکلی نمادین نشان میدهد.
وقتی یک درخت کمبار میشود
ریشه این مراسم به داستانی قدیمی برمیگردد؛ روایتی که نسلبهنسل در میان شیرازیها نقل شده است. در این داستان، زنی تصمیم میگیرد درخت نارنجی را که آن سال محصول خوبی نداده قطع کند. اما همسایهها با وساطت و پادرمیانی، او را از این کار منصرف میکنند. پیشنهادشان عجیب اما پرمعناست: بهجای قطع درخت، برایش عروسی بگیریم.
این تصمیم، فقط یک حرکت نمادین نبود؛ پیامی بود درباره صبر، مراقبت و احترام به طبیعت، حتی وقتی طبیعت مطابق انتظار ما رفتار نمیکند.
مراسم عروسی
در مراسم عروسی بهارنارنج، همهچیز رنگ و بوی یک جشن واقعی را میگیرد. اهالی محل دور هم جمع میشوند و درخت بهارنارنج را با تور سفید، درست مثل عروس، تزئین میکنند. اشعار محلی خوانده میشود، شکرپنیر بر شاخهها پاشیده میشود و فضای مراسم با شادی، خنده و گاهی حتی رقص پر میشود.
این جشن نه برای سرگرمی، بلکه برای درخواست باروری و برکت از درخت در سالهای آینده برگزار میشود؛ گفتوگویی نمادین میان انسان و طبیعت.
بهارنارنج؛ فراتر از یک درخت
بهارنارنج در فرهنگ شیراز فقط یک گیاه نیست. بوی شکوفههایش، نشانه رسیدن بهار است و حضورش در حیاط خانهها، حس زندگی را زنده نگه میدارد. همین جایگاه ویژه باعث شده که شیرازیها برای این درخت، شأنی انسانی قائل شوند و با آن مثل یک موجود زنده با احساس و حق حیات برخورد کنند.
مراسم عروسی بهارنارنج، بازتاب همین نگاه است؛ نگاهی که طبیعت را شریک زندگی انسان میداند، نه قربانی تصمیمهای عجولانه او.
آیینی که هنوز نفس میکشد
هرچند این رسم مثل گذشته فراگیر نیست و سبک زندگی مدرن آن را کمرنگ کرده، اما هنوز هم در گوشههایی از شیراز زنده است. خانوادههایی که عمدا این آیین را اجرا میکنند تا به کودکانشان یاد بدهند درخت، فقط چوب و برگ نیست؛ بخشی از آینده است.
احترام به طبیعت، به زبان جشن
مراسم عروسی بهارنارنج شاید در ظاهر ساده و حتی عجیب به نظر برسد، اما در دل خود پیامی عمیق دارد. پیامی که میگوید طبیعت را باید فهمید، مراقبت کرد و با آن مهربان بود؛ حتی وقتی سود فوری ندارد. شاید به همین دلیل است که این آیین، بعد از سالها هنوز در حافظه فرهنگی شیراز زنده مانده و هر بهار، همراه عطر بهارنارنج، دوباره به یادها میآید.
خوشحال میشویم اگر نظر خود را با گردشی تاپ به اشتراک بگذارید.



